నేతాజీ ఆఖరి ఘడియలు!

నేతాజీ సుభాష్ చంద్రబోస్ మరణం వెనకున్న మిస్టరీ ఏమిటి? ఈ ప్రశ్న గత 65 ఏళ్లుగా చాలా మందిని వేధిస్తోంది. నేతాజీ మరణం కేవలం ప్రమాదమేనని ఇప్పటి దాకా అందుబాటులో ఉన్న డాక్యుమెంట్లు చెబుతున్నాయి. అయినా నేతాజీ విమాన ప్రమాదంలో మరణించలేదనేది కొందరి నమ్మకం. ఈ నేపథ్యంలో బోస్ మరణానికి సంబంధించి- ఇటీవల అమెరికా, రష్యా, సింగపూర్ గూఢచారి సంస్థలు విడుదల చేసిన కొన్ని రహస్య పత్రాల ఆధారంగా అనుజ్ థార్ రాసిన పుస్తకమే ' ఇండియాస్ బిగ్గెస్ట్ కవరప్ '. ఆద్యంతం ఆసక్తి కలిగించే ఈ పుస్తకంలో నుంచి కొన్ని ముఖ్యమైన భాగాలు..

ఆగస్టు 17, 1946
"సియాగాం ఎయిర్‌పోర్టులో మిత్సుబిషి కేఐ-21 బాంబర్ సిద్ధంగా ఉంది. దీనిని అందరూ ముద్దుగా 'సెలీ' అని కూడా పిలుచుకుంటారు. సాయంత్రం 4.30కి బోస్, ఆయన సహచరులు ఎయిర్‌పోర్టుకు వచ్చేసరికి ఈ బాంబర్ బయలుదేరటానికి సిద్ధంగా ఉంది. బోస్ విమానం దగ్గరకు వచ్చిన వెంటనే ఆయనకు జపాన్ సైన్యానికి చెందిన ఒక జనరల్ సెల్యూట్ చేసి స్వాగతం పలికాడు. బోస్ తన ట్రేడ్‌మార్క్ ఐఎన్ఏ టోపి, కాకీ బుష్ షర్ట్, ప్యాంట్ వేసుకొని హుందాగా ఆ వందనాన్ని స్వీకరించారు. విమానాశ్రయానికి తనతో పాటు వచ్చిన సహచరులకు వీడ్కోలు చెప్పి విమానం ఎక్కారు. ఆయన వెనకే రహమాన్ (బోస్ బాడీగార్డ్) కూడా విమానం ఎక్కాడు.

బోస్, రహమాన్‌లు ఎక్కింది ట్రాన్స్‌పోర్టు విమానం కావటంతో కూర్చోవటానికి సరైన సౌకర్యాలు లేవు. సీట్లు చాలా చిన్నవిగా ఉన్నాయి. విమానంలో సగభాగం సైనికుల సామాన్లతోనే నిండిపోయింది. పైలెట్ వెనకున్న సీటులో బోస్ కూర్చున్నారు. ఆయన వెనక సీటులో రహమాన్ కూర్చున్నాడు. వీరిద్దరితో పాటు ప్రయాణిస్తున్న జపాన్ సైనికాధికారులు మిగిలిన సీట్లలో సర్దుకొని కూర్చున్నారు. విమానం రాత్రి ఏడు గంటలకు వియత్నాంలోని డా నాంగ్ సైనిక విమానాశ్రయంలో దిగింది.

బోస్, రహమాన్, జపాన్ సైనికాధికారులు ఆ రాత్రి ఒక హోటల్‌లో బస చేశారు. 18 ఉదయాన్నే వీరందరూ టోక్యోకు ప్రయాణమయ్యారు. మధ్యాహ్నం రెండు గంటలకు విమానం తైవాన్ రాజధాని తైపీలో దిగింది. (విమానం 14 వేల అడుగుల ఎత్తులో ప్రయాణించటం వల్ల చాలా చలిగా ఉంది.) బోస్ విమానం దిగి దూరంగా ఉన్న భవంతులను చూస్తున్నారు. ఆయన ఏదో ఆలోచనలో ఉన్నారు. రెండో ప్రపంచయుద్ధంలో ఆ విమానాశ్రయం కూడా పూర్తిగా దెబ్బతింది. విమానాశ్రయంలో పనిచేసే సిబ్బంది సంఖ్య కూడా చాలా తక్కువగా ఉంది. రన్‌వేకు దూరంగా వేసిన ఒక టెంట్‌లో అందరూ లంచ్ తిన్నారు.

సమయం మధ్యాహ్నం 2.30 గంటలు
మళ్లీ అందరూ విమానం ఎక్కారు. విమానం బయలుదేరింది. మూడు నిమిషాలు గడిచిందో లేదో.. తైపీ విమానాశ్రయంలో మెయింటెనెన్స్ ఆఫీసర్‌గా పనిచేస్తున్న కెప్టెన్ నాకామూరకు ఒక పెద్ద శబ్దం వినిపించింది. వెంటనే అతను కిటికీ దగ్గరకు పరిగెత్తుకొని వెళ్లి రన్‌వే వైపు చూశాడు. అతని కళ్లెదుటగా ఆకాశం నుంచి విమానం ప్రొపెల్లర్, ఇంజన్ కింద పడ్డాయి. విమానం అటూ ఇటూ ఊగిపోవటం మొదలుపెట్టింది. దట్టమైన పొగ వ్యాపించింది. విమానాన్ని అదుపుచేయటంలో పైలెట్లు విఫలమయ్యారు. సెకనుకు 300 అడుగుల చొప్పున విమానం కిందకు పడిపోవటం మొదలుపెట్టింది.

మూడు వందల కిలోమీటర్ల వేగంతో రన్‌వేను తాకింది. వెంటనే పెద్ద శబ్దం వచ్చింది. విమానంలో ఉన్న పెట్రోలు ట్యాంకు బద్దలయి ప్రయాణీకుల మీద పడింది. విమానం రన్‌వే మీద వేగంగా ప్రయాణించటం మొదలుపెట్టింది. ఒక పెద్ద రాళ్ల గుట్టను తాకి ఆగింది. విమానం కెప్టెన్ తలకు జాయిస్టిక్ (విమానాన్ని నడపటానికి ఉపయోగించే స్టీరింగ్) గుచ్చుకొని అతను మరణించాడు. జపాన్ సైనికాధికారులందరూ తీవ్రంగా గాయపడ్డారు. విమానం ముందుభాగంలో మంటలు వ్యాపించాయి. బోస్, రహమాన్‌ల వెనక సామాన్లు ఉన్నాయి. అవన్నీ చెల్లాచెదురుగా పడిపోయాయి.

వాటిని తప్పించుకొని బయటపడటానికి బోస్, రహమాన్‌లు ప్రయత్నించారు. బోస్‌ను చూసి రహమాన్ -'ఆగేసే నేతాజీ'! (ముందువైపు నుంచి నేతాజీ!) అని గట్టిగా అరిచాడు. బోస్ ముందు భాగం వైపు వచ్చారు. కాని అప్పటికే మంటలు అన్నివైపులా వ్యాపించాయి. బోస్ ఆ మంటలలోనుంచి కిందకు దూకారు. బోస్ బట్టలకు మంటలంటుకున్నాయి. బోస్ వెనకే రహమాన్ కూడా బయటకు దూకి పరిగెత్తుకుంటూ బోస్ దగ్గరకు వెళ్లాడు. అప్పటికే బోస్ శరీర పైభాగం బాగా కాలిపోయింది. తల మీద నాలుగు అంగుళాల గాయం కూడా తగిలింది. రహమాన్‌కు కూడా తీవ్రంగా గాయాలు తగిలాయి. ఇద్దరూ సొమ్మసిల్లి ఒకరి పక్కన మరొకరు పడిపోయారు.

రహమాన్‌కు కొద్దిగా స్పృహ వచ్చింది. కళ్లు విప్పి చూసేసరికి దూరంగా విమానం కాలిపోతోంది. విమాన శకలాల మధ్యలో ఎవరో కూర్చుని ఏడుస్తున్నారు. "ఆప్ కో జాదాతో నహీ లగ్‌గయా..?'' అన్న నేతాజీ మాటలు విని రహమాన్ తల తిప్పి చూశాడు. "మీకు ఎలా ఉంది?'' అని నేతాజీని రహమాన్ ఆతృతగా అడిగాడు. "బతుకుతానన్న నమ్మకం నాకు లేదు..'' అన్నారు నేతాజీ. అప్పటికే ఆయన తల నుంచి రక్తం కారుతోంది. "మీకు ఏం కాదు. మీరు బతుకుతారు..'' అని రహమాన్ గట్టిగా అరవటం మొదలుపెట్టాడు.

నేతాజీ ఆ మాటల్ని నమ్మలేదు. "మీరు మన దేశానికి వెళ్లినప్పుడు- నా చివర శ్వాస వరకూ దేశ స్వాతంత్య్రం కోసమే పోరాడానని ప్రజలకు చెప్పండి. వారిని పోరాటం కొనసాగించమని చెప్పండి. మనకు అతి త్వరలోనే స్వాతంత్య్రం వస్తుందనే నమ్మకం నాకుంది. మనను ఎక్కువ కాలం ఎవరూ అణిచిపెట్టి ఉంచలేరు..''అని రహమాన్‌తో నేతాజీ చెప్పారు. ఇంతలో నేతాజీని, ఇతర క్షతగాత్రులను ఆసుపత్రికి తీసుకువెళ్లటానికి సైనికాధికారులు ఒక లారీని తీసుకువచ్చారు. దగ్గరలో ఉన్న మిలటరీ ఆసుపత్రికి తీసుకువెళ్లారు.

వెంటనే డాక్టర్లు నేతాజీకి ఆపరేషన్ థియేటర్‌లో చికిత్స చేయటం ప్రారంభించారు. ఆ సమయంలో బోస్ శరీర ఉష్ణోగ్రత 39 డిగ్రీల సెంటిగ్రేడ్‌గా నమోదైంది. పల్స్ నిమిషానికి 120 సార్లు కొట్టుకుంటోంది. డాక్టర్లు బోస్ శరీరానికి జింక్ ఆయింట్‌మెంట్‌ను పూసి కట్లు కట్టారు. పల్స్ రేటును నియంత్రించటం కోసం రక్తాన్ని ఎక్కించటం మొదలుపెట్టారు. బోస్ రెండు సార్లు నీళ్లు అడిగి తాగారు. వార్డుకు తీసుకువచ్చిన గంట తర్వాత పూర్తిగా కోమాలోకి వెళ్లిపోయారు. రాత్రి తొమ్మిది గంటలకు రహమాన్, కొందరు డాక్టర్లు సమక్షంలో బోస్ మరణించారు...

గాంధీజీకి ఏం తెలుసు?
1947లో దేశానికి స్వాతంత్య్రం వచ్చిన తర్వాత బోస్ మరణం మిస్టరీని ఎవరూ పెద్దగా పట్టించుకోలేదు. బోస్‌తో పాటు విమానంలో ఉన్న రహమాన్ పాకిస్తాన్‌కు వలస వెళ్లిపోయాడు. దీంతో ఈ కేసు ఎవరిని దృష్టినీ ఆకర్షించలేదు. అయితే బోస్ మరణం గురించి, ఆయన ఎక్కడ ఉన్నాడనే విషయం గురించి గాంధీజీకి తెలుసుననే వాదన ఒకటి ప్రచారంలో ఉండేది. దీనికి కొన్ని ఆధారాలు కూడా ఉన్నాయి. స్వాతంత్య్రం వచ్చిన కొత్తలో- ఒక రోజు- కాందిశీకులపై జరుగుతున్న దాడులను ఆపటంలో ప్రభుత్వం విఫలమవుతోందని నెహ్రూ, పటేల్‌లపై గాంధీ తీవ్రంగా విరుచుకుపడ్డారు.

"నా ఇంకో బిడ్డ ఇక్కడుంటే బావుండేది..'' అని గాంధీజీ ఆవేశంతో అన్నప్పుడు- ఆ సమావేశంలో పాల్గొన్న మరో నేత- "నేతాజీ విమాన ప్రమాదంలో మరణించారు'' అని గుర్తు చేశారు. వెంటనే గాంధీజీ ఆయన వైపు తిరిగి "నీకెవరు చెప్పారు. అతను రష్యాలో ఉన్నాడు'' అని సమాధానమిచ్చారు. ఈ ఒక్క చోటే కాదు చాలా సార్లు నేతాజీ బతికే ఉన్నాడని గాంధీ చెబుతూ ఉండేవారు.
  - ఇండియాస్ బిగ్గెస్ట్ కవరప్
రచయిత: అనుజ్ థార్, పబ్లిషర్: మానస్ పబ్లికేషన్స్
ధర: రూ. 600, పేజీలు: 587

పొలిటికల్ ఫైర్ బ్రాండ్స్ ...

కొన్ని దశాబ్దాల క్రితం రాజకీయంలో మహిళలు  రాణించలేరు అనే ఒక అపోహ చాలా మందిలో ఉండేది. మామూలుగా రాణించలేరేమో కానీ ఓ రేంజ్‌లో రాణించగలరని నిరూపించారు మాజీ దేశ ప్రధాని ఇందిరా గాంధీ. అధికారాన్ని ఏ అభివృద్ధికోసం వినియోగించాలో ఆమెకు తెలిసినంతగా మరొకరికి తెలియదు అని చాలా మంది అభిప్రాయం. ఇందిరా గాంధీ ఏది చేసినా సంచలనమే. ఆమె ప్రతీ నిర్ణయం ఓ రహస్యమే. ఇలా సాగిన ఆమె పాలనా సిద్ధాంతాన్ని కొన్ని మార్పులు చేసి నేడు జయలలితా, మాయావతి, మమతా బేనర్జీ రాజకీయంలో అదరగొడుతున్నారు. మొండితనం వారి బలం. ఆయుధం వారనుకున్నది వారు సాధిస్తారు ఆదే వారి విజయ రహస్యం. వారలా ఎందుకు చేయాల్సి వస్తోంది అని ప్రశ్నిస్తే రాజకీయ మనుగడకు ఇలాంటి జిత్తుల మారి ఎత్తులు అవసరమే అని జవాబు వస్తుంది. వివాదాలు.. విజయాలు కామన్‌. దూసుకుపోవడమే న్యాయం అనేది వాని తత్వం.

మాయావతి
ప్రొఫైల్‌

పూర్తి పేరు : మాయావతి
పుట్టిన తేది : జనవరి 15
జన్మస్థలం  : ఢిల్లీ
విద్యాభ్యాసం: ఎల్‌.ఎల్‌.బి, బిఈడి
వృత్తి  : రాజకీయ నాయకురాలు
పార్టీ  : బహుజన్‌ సమాజ్‌ పార్టీ

 
మాయావతి అనగానే చాలా మందికి తెల్ల ఏనుగులు గుర్తుకు వస్తాయి. ఆమె వేల కోట్లు ఖర్చుపెట్టి ఉత్తర్‌ ప్రదేశ్‌లో కళాత్మక దృష్టితో నిర్మిస్తున్న ఏనుగుల బొమ్మలు. ఈ బొమ్మలు ఆమె పార్టీ గుర్తు.ఉత్తర్‌ ప్రదేశ్‌ అభివృద్ధిలో కీలక పాత్ర పోషించిన వ్యక్తుల విగ్రహాలతో పాటు తన పాలరాతి బొమ్మను కూడా సెంట్రల్‌ పార్క్‌లో నిర్మించి ఉత్తర్‌ ప్రదేశ్‌కు ఇది సరికొత్త పర్యాటక స్థలం అని ప్రకటించారు. మాయావతికి ఈ విగ్రహాలపై ఇంత అభిమానం ఎందుకో తెలీయదు కానీ శిల్పకారులకు మాత్రం స్వర్ణయుగంగా అవతరించింది ( ఒకటా రెండా ఏకంగా రూ.2500 కోట్లు ప్రాజెక్టు మరి). ఆమె పుట్టిన రోజు సందడిని టీవి ఛానల్స్‌ ప్రత్యక్ష ప్రసారం చేస్తాయి. ప్రతీ పుట్టిన రోజు ఏదో విధంగా వైవిధ్యశైలిలో జరగడమే దీనికి కారణం.కొన్నేళ్ళ క్రితం అభిమానులు కరెన్సీ నోట్లతో చేసి దండ ఆమె మెడలో వాలినప్పుడు ఆశ్చర్య పోవడం ప్రేక్షకుల వంతైంది.ఇంత వైవిధ్యాన్ని భరించలేని ప్రజలు వేరే పార్టీకీ ముఖ్యమంత్రి ఛాన్స్‌ను అందించారు.

జయలలిత
 
ప్రొఫైల్‌

పూర్తి పేరు  : జయలలిత 
పుట్టిన తేది  :  ఫిబ్రవరి 24
జస్మస్థలం   : మైసూర్‌
వృత్తి    : రాజకీయనాయకురాలు
పార్టీ    : ఆమె ఆల్‌ ఇండియా  
            ఆన్నా ద్రవిడ మున్నెట్ట 
            కజగం (ఏఐఏడిఎమ్‌కే)
ప్రస్తుత హోదా: తమిళనాడు ముఖ్యమంత్రి

 
ఇక దక్షిణాదికి వస్తే తమిళనాడు ఆమ్మగా పిలవబడే జయలలిత రూటే వేరు. ఆమె పథకాలు ఎంత వైవిధ్యంగా ఉంటాయో..అమె నిర్ణయాలు కూడా అంతే వైవిధ్యంగా ఉంటాయని సన్నిహితుల అభిప్రాయం. రాజకీయంలో పురుషులతో సమానంగా రాణించాలంటే పురుషుల కన్నా ఎక్కువగా పనిచేయాలి అనేది ఆమె నమ్మే సిద్ధాంతం. ప్రాంతీయా భిమానం విపరీతంగా ఉన్న జయలలితా పాలన విషయంలో ప్రజల అభిప్రాయానికి అత్యంతవిలువ నిస్తుంది. టీవిలు, సెల్‌ఫోన్లు వంటివి ప్రజల జీవన ప్రమాణాన్ని సౌఖ్యానికే అని తెలిపారామె. జయలలిత ఒక్క చూపుకోసం అభిమానులు, కార్యకర్తలు ఎన్నిగంటలైనా వేచి చూస్తారంటే ఆమె ఏ విధంగా తన మార్కును సృష్టించుకున్నారో అర్థం చేసుకోవచ్చు. మంచి నటిగా గుర్తింపు సాధించాకా అమె రాజకీయంలో తన ప్రస్థానాన్ని ప్రారంభించి నేటికీ విజయవంతంగా కొనసాగుతున్నారు. ఆమె అభిమానుల సంఖ్య రోజురోజుకు పెరగడం విశేషం.2011 సాధారణ ఎన్నికల్లో కరుణానిధిని కాదని జయలలితను మూడవసారి ముఖ్యమంత్రి పదవిని కట్టబెట్టారు ప్రజలు. 2011 మే 16న ఆమె తన ముఖ్యమంత్రి పదవికి ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. ఇంతకు క్రితం ఆమె 2002-2006, 2001 సంవత్సరాలలో ముఖ్యమంత్రిగా పదవిలో ఉన్నారు.

మమతా బెనర్జి
ప్రొఫైల్‌

పూర్తి పేరు  : మమతా బెనర్జి
పుట్టిన తేది  : జనవరి 5
జస్మస్థలం          : కలకత్తా
వృత్తి   : రాజకీయ వేత్త
పార్టీ   : త్రినమూల్‌ కాంగ్రెస్‌
ప్రస్తుత హోదా  : పశ్చిమబెంగాల్‌ 
    ముఖ్యమంత్రి

 
బెంగాలీ ‘దీది’మమతా బేనర్జీలోని పాజిటీవ్‌ కోణాన్ని గతేడాది చూసి చాలా మంది మురిసి పోయి ముఖ్యమంత్రి అంటే ఇలా ఉండాలి అనుకున్నారు. కానీ 2012లో మమతాలో వచ్చిన మార్పుకు యావత్‌ భారతం ఆశ్చర్యపోయింది. రైల్వే బడ్జెట్‌ తరువాత మమతాలో ప్రారంభమైన నిరంకుశ ధోరణి ఆమె అభిమానులను సైతం నిరాశ పరిచింది. గతేడాది విదేశీ సంస్థాగత పెట్టుబడి విషయంలో ప్రారంభమైన ఆమె మొండి వైఖరి, రైల్వే ఛార్జీలలో స్వల్ప మార్పు చేసిన ముకుల్‌ రాయ్‌ను రాజీనామా చేయించినా అక్కడితో ఆగలేదు. మమతా నిర్వాకాన్ని గమనిస్తున్ను మీడియా ఆమెపై దుమ్మెత్తి పోయడం ప్రారంభించింది. అందులో భాగంగా ఒక వార్తా పత్రిక కార్టూనిస్ట్‌ ఆమెకు వ్యతిరేకంగా కార్టూన్‌ వేశాడు.ఇది ఆమెకు కోపాన్ని కలిగించింది . సదరు కార్టూనిస్ట్‌ను అరెస్ట్‌ చేయించడమే కాకుండా మీడియాకు మార్గదర్శకాను జారీ చేసింది. పబ్లిక్‌ లైబ్రెరీలో కొన్ని పత్రికలను నిషేదించింది, ఏ పత్రికలు చదవాలో కూడా ఆమెనే నిర్ణయించి. .ఏ టీవి ఛానల్‌ను చూడాలో కూడా తెలిపింది. ఇలా ఆమెలోని నెగెటీవ్‌నెస్‌ ప్రజాస్వామ్యానికే ప్రమాదంగా దాపురించిందని విజ్ఞులు ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. మమతా ఇలా ఎందుకు మారిందో ఆమెకే తెలియాలి.

కుచిపూడి అరుణ కిరణం

 కూచిపూడి నృత్యకళాకారిణి అరుణిమా కుమార్‌ గురించి కళాభిమానులకు ప్రత్యేక పరిచయం అవస రంలేదు. కూచిపూడి నృత్యానికి అరుణిమ చేస్తున్న సేవ అమెకు అంతర్జాతీయంగా లక్షలాది మంది అభిమానులను సంపాదించి పెట్టింది. తోమ్మిదేళ్ల ప్రాయంలోనే ఆమ్రపాలి పాత్రలో బ్యాలెట్‌ ప్రదర్శన నిచ్చి కళాప్రియులను అలరించింది. ఈ ప్రదర్శన తరువాతే పూర్తి స్థాయిలో కూచిపూడి నృత్యాన్ని అభ్యసించడానికి ఉద్దండుల వద్ద చేరారామే. 1995లో జిఆర్కే మెమోరియల్‌ ట్రస్ట్‌ వారి కూచిపూడి డ్యాన్స్‌ అకాడమీ ఆమె అరంగేట్రం కోసం ఢిల్లీలోని త్రివేణి కళా సంఘంలో ప్రదర్శనను ఏర్పాటు చేశారు.

బాల్యం నుంచే నాట్యాసక్తి 

పద్మభూషణ్‌ అవార్డు గ్రీహత స్వప్నసుందరి నుంచి ఏడవ ఏటనే కూచిపూడి నృత్యాన్ని నేర్చుకోవడం ప్రారంభించిన అరుణి తరువాత పద్మశ్రీ అవార్డు గ్రహీత జయరామారావు, వన శ్రీ రావు వద్ద శిక్షణను కొనసాగించారు. దాదాపు 15 సంవత్సరా లుగా ఆమె 15 దేశాలలో అనేక నాట్యోత్సవాలు, సాహిత్య, కళా ఉత్సవాలలో ప్రదర్శనలిచ్చారు. కళాభిమానులు ఆమె నాట్య భంగిమలతో పాటు అభినయాన్ని చూడటానికి ఆసక్తిని చూపిస్తారు. బృంద ప్రదర్శనలిచ్చినా, సోలో పర్ఫార్మెన్స్‌లు ఇచ్చినా శాస్త్రీయ నృత్యప్రేమికులను అలరించడం ఆమె ప్రత్యేకత. రంగస్థలంపై ఆమె నృత్యప్రదర్శన కోసం అభిమానులు వేయికన్నులతో వేచి చూస్తుంటారు.

అరుణిమా ఆశయం
కూచిపూడి నృత్యాన్ని అంతర్జాతీయంగా ప్రసిద్ధం చేయాలని సంకల్పించిన కళాకారులలో అరుణిమా ఒకరు. దేశంలోనే అత్యుత్తమ కూచిపూడి నృత్యకారిణులలో ఆమె ఒకరు. ఆమె కళా ప్రజ్ఞను గుర్తించిన భారత ప్రభుత్వం ఆమెను సంగీత నాటక్‌ అకాడమీ వారి ఉస్తాద్‌ బిస్మిల్లా ఖాన్‌ యువ పురస్కారంతో గౌరవించింది. నృత్యం, సంగీతం, నాటకాలలో కృషి చేసిన వారికి ఈ బహుమతిని అందజేస్తారు.
టివి, రేడియో కార్యక్రమాలలో
అరుణిమకు శాస్ర్తీయ నృత్యంతో పాటు నటన అంటే కూడా ప్రత్యేకాభిమానం. స్టార్‌న్యూస్‌లో యోగ్‌ యాత్ర అనే టివి కార్యక్రమానికి ఆమెను ప్రేక్షకులు అభినందించారు. ఢిల్లీలో ఆమె అనేక సంగీతాధారిత వీడియోలను, వాణిజ్య ప్రకటనలు, చిరుచిత్రాలలో నటించారు. గ్లోబస్‌లో జరిగిన మైక్రోసాఫ్ట్‌ అంతార్జాతీయ చిత్రోత్సవాలలో ప్రత్యేక ప్రదర్శననిచ్చారు. ఇటీవలే వచ్చిన ప్రకాశ్‌ ఝా చిత్రం రాజ్‌నీతిలో అతిథి పాత్రలో కనిపించి అలరించారు.

ప్రొఫైల్‌

పూర్తి పేరు : అరుణిమా కుమార్‌
పుట్టిన తేది: 1978 జూలై 1
జన్మస్థలం : ఢిల్లీ
వృత్తి  : కూచిపూడి కళాకారిణి
అవార్డులు : సంగీత నాటక్‌ అకాఅవార్డు వంటి 
          అవార్డులు అనేకం..

భారతదేశంలో ఉత్తమ ప్రదర్శనలలో కొన్ని

•  
• ఆమ్రపాలి బ్యాలెట్‌ -1987 ( తొలి ప్రదర్శన)
• హైదరాబాద్‌ కళాఉత్సవం
• ఇండియా హాబిట్‌ సెంటర్‌-1998, 1999,2003.
• ఇండియా ఇంటర్నేషనల్‌ ట్రేడ్‌ ఫెయిర్‌ 1999, 2002,2003,2006.
• భారత్‌యాత్రా ఫెస్టివల్‌, కూచిపూడి గ్రామం
• శృంగారమణి ఉత్సవం-2001‚
• ఖుతాబ్‌ ఉత్సవం
• విరాసత్‌ ఉత్సవం, డెహ్రాడూన్‌ 2005
• గోవా అంతర్జాతీయ కేంద్రం -2006
• హైదరాబాద్‌ బయోటెక్‌ కాన్ఫరెన్స్‌-2006
• నెహ్రూ సెంటర్‌, ముంబై 2006
• ఉగాది ( ఏపి భవన్‌) ఉత్సవాలు-2006
• బ్రహ్మ గాన సభ, చెనై్న -2008
• ఉస్తాద్‌ అల్లా ఉద్దిన్‌ ఖాన్‌ సమారోహ్‌, గ్వాలియర్‌-2008
• ఖజురహో నృత్యోత్సవం 2010
  
  లండన్‌ ప్రదర్శనలలో ఉత్తమం
•  
• రాయల్‌ ఒపేరా హౌజ్‌, లండన్‌-2009
• సాల్ఫర్డ్‌లోని లోవ్రిలో డ్యాన్స్‌ ఇండియా కార్యక్రమంలో భాగంగా-2009
• ఇండియా సెంటర్‌, కార్డిఫ్‌-2009
• ఎక్పో 1998, లిస్బన్‌, పోర్చుగల్‌
• ఎక్పో 2000 హాన్నవర్‌, జర్మని
• ఐసిసిఆర్‌ టూర్‌, ఆస్ట్రేలియా 2003
• ఇండోనేషియా అంతర్జాతీయ నాట్యోత్సవం-2004
• ఫిలిప్పెన్స్‌ ఎసియన్‌ ఆర్ట్‌‌స ఫెస్టివల్‌-2007
• టాగోర్‌ ఇంటర్నేషనల్‌ సెంటర్‌ బెర్లిన్‌-2005
• ఫ్రాంక్‌ఫర్ట్‌లో జరిగిన భారతదేశ వారోత్సవాలు 2005
• ఇంటర్నేషనల్‌ కూచిపూడి డ్యాన్స్‌ కన్వెన్షన్‌, కాలిఫోర్నియా 2008
  
  అవార్డులు, గౌరవాలు
•  
• ఉస్తాద్‌ బిస్మిల్లా ఖాన్‌ యువ పురస్కారం (సంగీత నాటక్‌ అకాడమీ)-2009
• సాహిత్య కళా పరిషత్‌ స్కాలర్‌షిప్‌ -1998
• సుర్‌ శృంగార్‌ సంస్థనుంచి శృంగారమణి టైటిల్‌-2004
• 2006లో రాష్టప్రతి భవన్‌లో రాష్టప్రతి ఎదుట ప్రదర్శన
• అల్‌ ఇండియా రేడియో, దూరదర్శన్‌లో ఏ గ్రేడ్‌ పొందిన కళాకారిణి
• గిన్నిస్‌ బుక్‌ రికార్డును సాధించడానికి కాలిఫోర్నియాలో 400 మంది కళాకారులతో కలిసి కూచిపూడి నాట్యాన్ని ప్రదర్శించారు.
• దూరదర్శన్‌, సోని, ఆజ్‌తక్‌, స్టార్‌న్యూస్‌, హిందుస్తాన్‌ టైమ్స్‌, టైమ్స్‌ ఆఫ్‌ ఇండియా, ఇండియన్‌ ఎక్స్‌ప్రెస్‌, బిజినెస్‌ స్టాండర్డ్‌ వంటి ఛానల్స్‌, పత్రికలు ఉత్తమ మహిళల లిస్ట్‌లో స్థానం సంపాదించారు.
• లండన్‌ స్కూల్‌ ఆఫ్‌ ఎకనామిక్స్‌లో ప్రత్యేక గౌరవం
• గతీ అనే నృత్య కళాకారుల ఫారమ్‌కు స్పాన్సర్‌ కూడా.
  ప్రముఖ ప్రదర్శనలు
• మలేషియాలోని ఇండియన్‌ కల్చర్‌ సెంటర్‌లో..
• కెఎల్‌ కన్వెన్షన్‌ సెంటర్‌, కౌలలంపూర్‌, మలేషియాలో-2010
• అంతర్జాతీయంగా అనేక దేశాల్లో ఎన్నో నృత్యప్రదర్శనలనిచ్చారు.

క్షమించడు.. సహించడు

 

రాహుల్ గురించి మీకేం తెలుసు? రాజీవ్, సోనియాల కుమారుడు. గాంధీ-నెహ్రూ కుటుంబ వారసుడు. "ఎక్కడో విదేశాల్లో చదువుకొచ్చాడు, ఇప్పుడు కాంగ్రెస్ నేతగా యూపీలో ప్రచారం చేస్తున్నాడు.. అంతకన్నా ఏం తెలియదు..'' అంటున్నారా...

అయితే మీరు తాజాగా విడుదలయిన 'రాహుల్' పుస్తకాన్ని చదవాల్సిందే. రాహుల్ గురించి చాలా మందికి తెలియని అనేక విషయాలు, విశేషాలు దీనిలో ఉన్నాయి. వాటిలో నుంచి కొన్ని ఆసక్తికరమైన భాగాలు ......

 

అమెరికాలోని ట్రినిటీ కాలేజీలో డిగ్రీ పూర్తిచేసిన తర్వాత రాహుల్ వెంటనే భారత్‌కు రాలేదు. లండన్‌లోని మానిటర్ గ్రూప్‌లో ఉద్యోగంలో చేరాడు. తమ బ్రాండ్‌లకు సంబంధించిన వ్యవహారాలలో ఎలాంటి వ్యూహాలను అనుసరించాలో కంపెనీలకు మానిటర్ గ్రూప్ సలహాలు ఇస్తుంది. ఈ గ్రూపులో రాహుల్ మూడేళ్లు పనిచేశాడు. ఆ సమయంలో రాహుల్ తన పేరు మార్చుకున్నాడు. ఎవరికీ తాను ఇందిరాగాంధీ మనవడినని గాని రాజీవ్ కొడుకునని గాని తెలియనివ్వలేదు. ఒక విధంగా ఇది సాహసమనే చెప్పాలి. "అమెరికాలో చదువు పూర్తి అయిపోయిన తర్వాత లండన్‌లో సాధారణమైన జీవితాన్ని గడిపాను. ఆ సమయంలో నాకు ఎటువంటి సెక్యూరిటీ లేదు. ఒక విధంగా ఇది పెద్ద రిస్క్ అనే చెప్పాలి'' అని రాహుల్ ఆ తర్వాత ఇచ్చిన ఒక ఇంటర్వ్యూలో పేర్కొన్నాడు. 

ఒకప్పుడు రాజీవ్ కూడా రాహుల్ మాదిరిగానే సాధారణమైన జీవితాన్ని గడపాలని కోరుకొనేవాడు. ప్రధాని అయిన తర్వాత కుదరలేదు కాని రాజీవ్‌కు విమానాలు నడపటం అంటే ప్రాణం. ఇది కూడా ప్రధాని అయిన తర్వాత సాధ్యమయ్యేది కాదు. అందుకే- "కొన్ని సార్లు నేను ఒంటరిగా కాక్‌పిట్‌లోకి వెళ్లి కూర్చుంటాను. నేను ఎగరలేనని నాకు తెలుసు. కాని బయట ప్రపంచానికి దూరంగా ఉన్నాననే భావన నాకు చాలా ఆనందాన్ని ఇస్తుంది'' అని రాజీవ్ ఒక సందర్భంలో పేర్కొన్నారు.
కంపెనీ డైరెక్టర్‌గా..
ఒక వైపు రాహుల్ ఇంగ్లాండ్‌లో సాధారణమైన జీవితాన్ని గడపటానికి ప్రయత్నిస్తున్నప్పుడే భారత్‌లో సోనియా రాజకీయాలలోకి ప్రవేశించింది. ఆమెకు ప్రియాంక తోడుగా ఉండేది. రాహుల్ అప్పటికే దేశాన్ని వదలివెళ్లి పదేళ్లు అయిపోయింది. 

సోనియా రాజకీయాలలో నిలదొక్కుకోవటం మొదలుపెట్టింది. రాహుల్ భారత్‌కు తిరిగి వచ్చేందుకు అనుకూలమైన పరిస్థితులు ఏర్పడ్డాయి. దీనితో 2002లో రాహుల్ భారత్‌కు తిరిగి వచ్చాడు.
ఇదే సమయంలో మన దేశంలో టెక్నాలజీ బూమ్ వచ్చింది. లక్షల మంది ఐటీ రంగంలోకి ప్రవేశించటం మొదలుపెట్టారు. భారత్‌కు తిరిగి వచ్చిన రాహుల్ మరి కొందరు స్నేహితులతో కలిసి ముంబాయిలో బ్యాక్ఆప్స్ (ఆపరేషన్స్) సర్వీసెస్ ప్రైవేట్ లిమిటెడ్ అనే ఇంజనీరింగ్ అండ్ టెక్నాలజీ కంపెనీని స్థాపించాడు. ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీ రంగంలో జాతీయ, అంతర్జాతీయ సంస్థలకు సలహాలు ఇవ్వటం ఈ కంపెనీ ప్రధాన లక్ష్యం.

దీనిలో రాహుల్‌తో పాటుగా మనోజ్ మట్టు (రాహుల్‌కు చిన్ననాటి మిత్రుడు), అనిల్ ఠాకూర్ (మాజీ కేంద్ర మంత్రి రామేశ్వర్ ఠాకూర్ కుమారుడు), రన్వీర్ సిన్హా (రాహుల్ మిత్రుడు) డైరెక్టర్లుగా ఉండేవారు. 2004లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికల్లో ఎన్నికల కమిషన్‌కు రాహుల్ సమర్పించిన అఫిడవిట్‌లో తనకు బ్యాక్ఆప్స్ సర్వీసెస్ ప్రైవేట్ లిమిటెడ్‌లో 83 శాతం వాటా ఉన్నట్లు రాహుల్ పేర్కొన్నారు. 2009 లోక్‌సభ ఎన్నికల ముందు రాహుల్ ఈ కంపెనీలో డైరెక్టర్ పదవికి రాజీనామా చేశాడు.

అయితే రాజకీయాలలోకి పూర్తిస్థాయిలో ప్రవేశించటం వల్ల ఈ బిజినెస్‌ను నడపటానికి రాహుల్‌కు సమయం లేదని ఆయన సన్నిహిత వర్గాలు ఆ సమయంలో పేర్కొన్నాయి.''

పట్టువీడని తత్వం..
"రాహుల్ ఏ విషయానీ మర్చిపోడు.తప్పు జరిగితే ఎవరినీ క్షమించడు.'' 

 ఈ విషయాన్ని కొందరు జర్నలిస్టులు అనుభవపూర్వకంగా తెలుసుకున్నారు. 2009, జనవరి 22వ తేదీన ఢిల్లీలోని కానిస్టిట్యూషన్ క్లబ్‌లో ఒక వర్క్‌షాప్ జరిగింది. దీనిలో రాహుల్ ఒక ప్రజంటేషన్ ఇచ్చాడు. మధ్యాహ్నం అందరితో కలిసి లంచ్‌కు వెళ్లాడు. తిరిగి వచ్చేసరికి ఆ ప్రజంటేషన్‌కు సంబంధించిన కాగితాలు కనిపించలేదు. ఈ వర్క్‌షాప్‌ను చిత్రీకరించటానికి వచ్చిన కొందరు ఛానెల్ రిపోర్టర్లు ఆ కాగితాలను రాహుల్‌కు చెప్పకుండా తీసుకున్నారు. ఈ విషయాన్ని పోలీసుల దృష్టికి తీసుకువెళ్లాల్సిందేనని రాహుల్ పట్టుపట్టాడు.
పోయినవి ప్రజంటేషన్ కాగితాలే కాబట్టి పట్టించుకోవద్దని అక్కడున్న నేతలు నచ్చచెప్పటానికి ప్రయత్నించారు. కాని రాహుల్ తన పట్టు వీడలేదు. దీనితో తప్పనిసరి పరిస్థితుల్లో ఎన్ఎస్‌యూఐ అధ్యక్షుడు హిబీ ఇడెన్ పార్లమెంట్ పోలీసు స్టేషన్‌లో ఫిర్యాదు చేశారు. అప్పుడు పోలీసులు మూడు ఛానెల్స్‌కు సంబంధించిన రిపోర్టర్లను పిలిచి విచారించారు. పోలీసు రిపోర్టు ఇచ్చిన తర్వాత కూడా చాలా మంది నేతలు - ఆ ప్రజంటేషన్‌లో రహస్యాలు ఏమీ లేవు కాబట్టి రిపోర్టును వెనక్కి తీసుకుందామని రాహుల్‌కు నచ్చచెప్పటానికి ప్రయత్నించారు. 

కాని రాహుల్ అంగీకరించలేదు. తనకు చెప్పకుండా కాగితాలు తీసుకోవటం కూడా దొంగతనం కిందకే వస్తుందని వాదించాడు.
 పుస్తకం పేరు: రాహుల్
రచయితలు: జితిన్ గాంధీ, వీను సంధు

ప్రచురణకర్త: వైకింగ్, ధర: రూ. 499

లేడీ ఆఫ్‌ లెన్స్‌ - Homai Vyarawalla

 

 

1947 ఆగస్టు 15న రెడ్ ఫోర్ట్‌లో తొలిసారి భారతీయ త్రివర్ణ పతాకం రెపరెపలాడినప్పుడు ఆమె అక్కడుంది. ఆమె స్వతంత్ర భారత చిత్రాన్ని ఒక దేశంగా చిత్రీకరించింది. . ఆమె తన ఫొటోగ్రఫీలో భారతదేశ అసలు రంగులను బ్లాక్‌ అండ్గ వైట్‌లో అందించారు. అప్పుడే అభివృద్ధి చెందుతున్న భారత దేశాన్ని ఆమె తన ెకమెరా కళ్లతో చూశారు. వారసత్వంగా వాటిని భారతదేశానికి అందించారు. 

హోమి  వ్యరవల్ల  ( Homai Vyarawalla )  మనదేశానికి చెందిన తొలి మహిళా ఫొటో జర్నలిస్ట్‌గా చరిత్ర సృష్టించారు. 

 

ప్రొఫైల్‌
పూర్తి పేరు : Homai Vyarawalla
పుట్టిన తేది: 1913 డిసెంబర్‌ 13
జన్మస్థలం : నవ్‌సారి, గుజరాత్‌
భర్త : మాణిక్‌షా వైరావల్లా
సంతానం :ఫారుఖ్‌
వృత్తి :ఫోటో జర్నలిస్ట్‌

President Pratibha Patil presents the Padma Vibhushan award to first woman photojournalist Homai Vyarawalla during a function at the Rashtrapati Bhavan in New Delhi.

తొలి మహిళా ఫోటో జర్నలిస్ట్‌

 Homai is the second woman to the right of the groom

 

హోమై ఫోటో జర్నలిస్ట్‌గా తన కెరీర్‌ను 1930లో ప్రారంభించారు. తరువాత జాతీయ వ్యాప్తంగా మంచి ఫోటో జర్నలిస్ట్‌గా గుర్తింపు పొందారు. 1942లో ఆమె తన కుటుంబంతో సహా ముంబైకు మకాం మార్చారు.తరువాత ఢిల్లీకి మారారు. ముప్పయ్ సంవత్సరాల పాటు ఢిల్లీలోనే ఉంటూ ఆమె అనేక మంది ప్రముఖ స్వాతంత్య్ర సమరయోధులు, రాజకీయ నాయకుల చిత్రాలను క్లిక్‌మని పించారు. 

 Jawaharlal Nehru during an informal botany class with his grandsons, Rajiv and Sanjay Ghandi. 1950
Silver gelatine print

 

 A rare photograph by Homai of Feroze Gandhi with Indira at a political rally

 

మహాత్మా గాంధీ, జవహార్‌ లాల్‌ నెహ్రూ, ఇందిరా గాంధీ, నెహ్రూ - గాంధీ కుటుంబం చిత్రాలను తీశారు.

Jawaharlal Nehru meeting his sister Vijaya Lakshmi Pandit. Photo: Homai Vyarawalla.

ఆణిముత్యాలు..ఆమె చిత్రాలు 

Homai Vyarawalla at a photo session with Indira Gandhi

 

హోమై క్లిక్‌ మనిపించిన బ్లాక్‌ అండ్‌ వైట్‌ చిత్రాలను 2010లో కొత్త ఢిల్లీలోని ‘నేషనల్‌ గ్యాలరీ ఆఫ్‌ మోడరన్‌ ఆర్ట్‌’లో ప్రదర్శించారు. ఈ ప్రదర్శనకు అల్కాజీ ఫౌండేషన్‌ సహకరించింది. హోమై తన కెరీర్‌లో ఆణిముత్యాల్లాంటి ఎన్నో ఫోటోలను తీసింది. జవహార్‌లాల్‌ నెహ్రూ ఫోటోలను తీయడం అంటే ఆమె చాలా ఇష్టమని ఒక సందర్భంలో తెలిపారు. అందుకే ఇతర ఏ ఫోటోగ్రాఫర్‌ తీయలేని నెహ్రూ చిత్రాలను ఆమె తీసింది. నెహ్రూ సిగరెట్‌ తాగుతూ, ఆకాశంలో శాంతి కపోతాన్ని ఎగురవేస్తూ, ఫోటోగ్రఫీ అను మతి లేదు అనే బోర్డు పక్కన నెహ్రూ ఉన్న సమయంలో ఇలా ఎన్నో చిత్రాలను తీసింది హోమై.

మహాత్ముడి చిత్రాలు

 

మహత్మా గాంధీ చిత్రాలను భావితరాలకు అందించడంలో హోమై కీలమైన పాత్ర పోషించారు. మహాత్ముడు రైలు దిగుతుండగా, జనంలో నడుస్తుండగా వంటి అనేక ఫోటోలను తీశారు హోమై. అంతేకాకుండా నాటి ఆమెరికా అధ్యక్షుడు జాన్‌ ఎఫ్‌ కెన్నడి భార్య జాకీ కెన్నడి భారతదేశా నికి విచ్చేసినప్పుడు నెహ్రూ స్వయంగా ఆమెకు తిలకం పెట్టి స్వాగతం పలికే చిత్రం, జాకీ కెన్నడి ఇందిరా గాంధీలో సరదాగా మాట్లాడుకుంటున్న సందర్భం, దలైలామా వంటి ప్రముఖులు చిత్రాలను బ్లాక్‌ అండ్‌ వైట్‌లో తీశారు. ఇంకా అనేక చారిత్రాత్మక ఘట్టాలను చిత్రరూపంలో సజీవంగా ఉంచారు.
కళలపై ఆసక్తి

 

హోహై 1913 డిసెంబర్‌ 9న గుజరాత్‌లోని నవసారిలో జన్మించారు. ఆమె ముంబాయి విశ్వవిద్యాలయం నుంచి తన విద్యాభ్యాసాన్ని పూర్తి చేశారు. సర్‌.జె.జె. ఆర్ట్స్ స్కూల్‌ నుంచి ఆర్ట్స్ లో ప్రావీణ్యం గడించారు. హోమైకు చిన్న నాటి నుంచే కళలపై ఆసక్తి ఎక్కువగా ఉండేది. ప్రతి విష యాన్ని ఆమె కళాత్మకమైన దృష్టితో చూసేవారు. ప్రతి దృశ్యానికి ఒక ప్రత్యేకత ఉంటుందని దాన్ని చూసే కళ్ళపై దాని విలువ ఆదారపడి ఉంటుందని ఆమె నమ్మే వారు.ఆమె గాంధీయిజమ్‌ పై అపారమైన నమ్మకాన్ని ఉంచే వారు. అప్పట్లో మహాత్మా గాంధీ చెప్పే ప్రతి మాట ఆమెను ప్రభావితం చేసింది. ఆమె తన జీవితాన్ని సాధారణంగా, ఆడంబరాలకు దూరంగా గడిపారంటే ఆమెపై ఆ మహాత్ముడి ప్రభావం ఎలా ఉందో గమనించవచ్చు.

Jawaharlal Nehru greets American first lady Jacqueline Kennedy

బ్లాక్‌ &  వైట్‌ 

గత కాలాన్ని చాలా మంది బ్లాక్‌ అండ్‌ వైట్‌గానే ఊహించుకుంటారు. ఆ బ్లాక్‌ అండ్‌ వైట్‌లోనే కోటి రంగుల జ్ఞాపకాలను ఆవిష్ర్కతం చేశారు హోమై. ఆమె తన చిత్రాలను ఎప్పుడూ బ్లాక్‌ అండ్‌ వైట్‌లోనే తీసేవారు. ‘ రెండురంగులతో ఎన్నో భావాలను పలికించడం నాకిష్టం. నాకు ఫోటోగ్రఫీ అంటే బ్లాక్‌ అండ్‌ వైట్‌ మాత్రమే’ అని ఒక సందర్భంలో ఆమె తెలిపారు. ఆమె సేవను గుర్తించి భారత ప్రభుత్వం భారత పౌరులకు అందించే రెండవ అత్యున్నత పురస్కారం ‘పద్మవిభూషణ్‌’తో సత్కరించింది. ఆమె ఇటీవలే ఊపితిత్తుల సంబంధిత వ్యాధితో ఇటీవలే కన్నుమూశారు.

రెండవ ప్రపంచ యుద్ధ సమయంలో

రెండవ ప్రపంచ యుద్ధ సమయంలో ఆమె ‘ది ఇల్లస్ట్రేటెడ్‌ వీక్లీ ఆఫ్‌ ఇండియా’అనే మ్యాగజైన్‌కు పని చేయడం ప్రారంభించారు.1970 వరకూ ఆమె అందులోనే పని చేశారు. ఆ మధ్య కాలంలో ఆమె అనేక బ్లాక్‌ అండ్‌ వైట్‌ చిత్రాలను తీసి ముద్రణకు ఇచ్చారు. అవి మంచి గుర్తింపును సాధించాయి.1973లో ఆమె తన భర్తను కోల్పోయింది. దాంతో ఆమె వడోదరకు మకాం మార్చింది.